- Anasayfa
- Blog
- Evde Hasta Bakımı
- Kalça ve Diz Protezi Ameliyatı Sonrası Evde Bakım: İlk 6 Haf...
Kalça ve Diz Protezi Ameliyatı Sonrası Evde Bakım: İlk 6 Haftanın Rehberi
Protez ameliyatı sonrası evde yara bakımı, pıhtı önleme, egzersiz, güvenli oturma ve tuvalet kullanımı. İyileşmeyi hızlandıran ve komplikasyonları azaltan öneriler.
İçindekiler
Kalça veya diz protezi ameliyatı, ağrılı ve hareketi kısıtlayan eklem sorunlarında yaşam kalitesini ciddi biçimde artırabilir. Ancak ameliyatın başarısı yalnızca ameliyathanede belirlenmez; eve dönüşten sonraki ilk 6 hafta, yeni eklemin güçlenmesi ve günlük yaşama dönüş için belirleyicidir.
Eve dönmeden önce ev düzeni
- Sık kullanılan eşyalar bel hizasına alınsın; eğilmeden ulaşılabilsin.
- Yürüme yollarındaki halılar ve kablolar kaldırılsın.
- Yüksek ve kolçaklı bir sandalye hazırlansın; alçak koltuklar kalça protezinde risklidir.
- Klozet yükseltici ve duşta tutunma barı monte edilsin.
- Yatak, oturunca kalçanın dizden biraz yüksekte kalacağı yükseklikte olmalı.
Yara bakımı
- Yara örtüsü cerrahın önerdiği aralıklarla değiştirilir; ıslanırsa beklemeden yenilenir.
- Dikiş veya zımbalar genellikle 10–14 gün içinde alınır.
- Yara yeri kuru tutulur; hekim izin verene kadar küvet ve havuzdan kaçınılır.
- Artan kızarıklık, akıntı, ısı artışı veya ateş enfeksiyon belirtisi olabilir.
Pıhtı (tromboz) önleme
Protez ameliyatları sonrasında bacak toplardamarlarında pıhtı riski artar. Bu nedenle:
- Hekimin önerdiği kan sulandırıcı iğne veya tabletler aksatılmadan kullanılmalı.
- Ayak bileği pompalama egzersizleri gün içinde sık sık yapılmalı.
- Varsa varis çorabı önerilen süre boyunca giyilmeli.
- Baldırda ağrı, şişlik ve kızarıklık ya da ani nefes darlığı gelişirse acil başvuru gerekir.
Kalça protezinde dikkat edilecek hareketler
Cerrahi tekniğe göre farklılık gösterse de genellikle ilk haftalarda şu hareketlerden kaçınılması istenir:
| Kaçınılacak hareket | Güvenli alternatif |
|---|---|
| Kalçayı 90 dereceden fazla bükmek | Yüksek sandalye ve klozet yükseltici kullanmak |
| Bacak bacak üstüne atmak | Bacaklar arasına yastık koymak |
| Ameliyatlı bacağı içe döndürmek | Ayak parmakları öne bakacak şekilde durmak |
| Yere eğilip eşya almak | Uzun saplı tutucu kullanmak |
Hareket kısıtlamaları kişiye ve ameliyat tekniğine göre değişir; cerrahınızın talimatı her zaman önceliklidir.
Diz protezinde öncelik: hareket açıklığı
Diz protezinden sonra en önemli hedef, dizin tam düzleşmesi ve yeterli bükülebilmesidir. Bunun için:
- Fizyoterapistin önerdiği egzersizler günde birkaç kez yapılmalı.
- Dizin altına sürekli yastık konmamalı; bu, dizde bükük kalma (kontraktür) riskini artırır.
- Egzersiz sonrası 15–20 dakika soğuk uygulama şişliği azaltabilir.
Haftalara göre genel ilerleme
| Dönem | Genel hedefler |
|---|---|
| 1–2. hafta | Yürüteçle ev içinde yürüme, yara iyileşmesi, ağrı kontrolü |
| 3–4. hafta | Yürüme mesafesinin artması, bastona geçiş (hekim onayıyla) |
| 5–6. hafta | Günlük işlerin çoğunu bağımsız yapabilme, merdiven çalışmaları |
Yalova ve çevresinde ameliyat sonrası bakım
Yalova'nın tüm ilçelerinde protez ameliyatı sonrası hastalar için yara bakımı, dikiş alma, kan sulandırıcı iğne uygulaması, evde fizik tedavi ve bakıcı desteğini tek planda sunuyoruz. Bursa, İstanbul ve Kocaeli–Gebze'de de taburculuk sonrası ziyaret programı oluşturulabilir.
